Kon-so-Lu là tên một làng Thượng nằm về phiá dông bắc, cách thành phố Kontum khoảng hai mươi cây số theo duờng chim bay.  Trên bản dồ hành quân, dây là một làng lớn ở huớng tây duờng 14 di lên Tân-Cảnh, Dakto.  Sau hiệp ước ngưng bắn 28 tháng giêng 1973, tình hình chến trường trên vùng cao nguyên vẫn tiếp tục sôi dộng, quân cộng-sản Bắc Việt mở những trận dánh lớn dành dân lấn dất, đè nặng áp lực từ huớng bắc vào thành phố Kontum.

        Sau chuyến hành quân ở Đồng-Xuân, Phú-Yên, hai tiểu-doàn 62,  95 Biệt-Động-Quân duợc lịnh quay trở lại Kontum.  Chiến trường bắt dầu nặng, may mà về kịp.  Đơn-vị tôi không dược nghỉ ngoi, phải vào vùng hành quân ngay tức khắc.  Gần cuối năm 73, quân Bắc Việt bắt dầu chuyển quân dên bao vây làng Trung-Nghiã, cùng lúc hai tiểu doàn BĐQ cũng dang tiến quân về huớng Trung-Ngiã.  Trung-doàn chính-quy địch chỉ biết quân ta có một don-vị Điạ-Phương-Quân trong vùng.    Địch quân tuởng chắc ăn, không ngụy trang di ngờ-ngờ, ai dè dụng cọp,bị Biệt-Động-Quân dánh cho vỡ mặt vỡ mui, dể lại trên chiến truờng hơn một  trăm xác dồng chí cùng nhiều vu khí dủ loại.

         Hành quân trên vùng Pleiku, Kontum, đụng với quân chính quy Bắc Việt.. . mới dã.   Không sợ mìn nổ bất tử không có chuyện bắn vài ba viên rồi biến mất, chơi trò bẩn thỉu dánh sau lưng, dánh lén.  Quân-dội là phải vậy, làm sớm nghỉ sớm.. . một mất một còn. Súng dạn tịch thâu, những nguời lính phải khuân vác về  bộ chỉ huy tiểu-doàn, noi dó có xe dem di, còn mấy cái nón cối nằm ngổn ngang, có cái còn nguyên chẳng ai buồn nhặt.  Một nguời lính trong trung dội nhặt ở dâu một cái nón cội còn mới, có lẽ tinh nghịch dội lên dầu, duơng lúc tôi dang nóng "Mày có vứt đi không.   Mấy thằng ở trung dội khác bắn cho bể gáo bây giờ’.

        Sau khi bàn giao vùng trách nhiệm lại cho một dơn-vị Điạ-Phuong-Quân, liên-doàn 22/BĐQ (-)   (Tiểu-doàn 88 vẫn nằm giữ cn-cứ Dak-Pek) về giữ vùng d?iă Ba-Ch?m, Tân-Ưi?n.   Hai tiểu-doàn 62, 95 thay phiên nhau di hành quân và nằm trừ-bị trong trại B-15 cửa ngõ vào thành phố Kontum từ huớng nam.  Đến đầu năm 1975, tiểu doàn 95 trở lại dóng quân nơi làng Trung-Nghiã cho dến khi có lịnh rút ngày 16 tháng ba 1975

        Đầu năm 1974, tiểu-doàn 95 dang hành quân trong vùng dồi Ba Ch?m, ngọn dồi này dã biến thành dồi trọc sau trận Mùa Hè Đỏ  Lửa 1972, trên dỉnh chỉ còn một cây to dã gãy dổ xuoông duợc dùng làm ghế ngồi chơi tán dóc.  Trung dội tôi dóng quân với ban chỉ huy dại dội, dể lại một tiểu dội duới chân dồi, nằm giữ duờng và bảo vệ giòng suối lấy nuớc.    Đứt thêm một chốt ba nguời trên một triền núi phiá bên kia dồi, phần còn lại của trung dội chia dôi, một nửa do trung-si nhất  Co chỉ huy, nửa khác có thêm khẩu dội liên M-60 nằm gần tôi.  Mỗi ngày sau bữa cơm sáng, tôi dắt trung dội ra lục soát khu vực xung quanh, tìm kiếm dấu vết của dịch, xem xét những diểm nghi ngờ để đề phòng đặc-công mò vào do-thám.

        Khoảng bốn giờ chiều, trung dội quay về dể chuẩn bị lấy nuớc nấu cơm, tội thiết lập tuyến phòng thủ dêm.  Cơm chiều xong, tôi cùng với thiếu-úy Tùng ngồi trên một mỏm dất nói chuyện, ông là cựu Lực-luợng Đặc-biệt, rất quen thuộc miền rừng núi, chấm toạ-dộ phải nói là hút thuối   Nhìn dải núi trùng diệp xung quanh, tôi phát ớn ngày nào cung phải lội, bất kể ngày nào  Nhìn về huớng tây xa-xa có một ngọn núi nhô cao lên, vuợt hẳn những ngọn dồi khác, tôi đọc trên bản dồ tên là Ngok Long-Bong (Nguời Thuợng trên Kontum gọi núi là Ngok, do dó mới có những ngọn Ngọc-Anh, Ngọc-Linh ở phiá bắc tỉnh Kontum).   Thiếu-úy Tùng dã từng vuợt ngọn núi dó.  Mỗi một ngày từ duới chân núi lên dến dỉnh, ngỉ lại dêm sáng hôm sau di tiếp, phải mất thêm một ngày nữa mới xuống tớn núi dó .

        Màn đêm xuống, tôi di một vòng coi lại mấy vọng gác cho chắc ăn rồi chui vào lều ở trong phòng tuyến môt chút, ở dó dể quan sát vòng cung trách nhiệm của trung doôi.  Cởi đôi giày Map ra tôi thấy mát nơi hai bàn chân, di cả ngày bây giờ mới lấy dôi dép ra mang vào.. nếu ai có hỏi, tôi sẽ trả lời dó là những giây phút thoải mái nhất trong một ngày hành quân.  Có tiếng rên của ai dó phát ra từ mấy chiếc lều noi phòng tuyến, tôi lại hỏi thăm, khuyên nên uống thuốc theo đúng lời dặn cuả đại-đội.  Trở về lều, tôi nằm trên võng suy-nghi vẩn-vơ, dời lính khổ thiệt, cả ngày lội mờ người dêm còn phải canh gác hai hoặc ba tiếng đồng hồ.  Tiếng rên rỉ vang đến tai , tôi cu4ng cảm thấy lạnh ở dưới lưng.. . thì ra thế, nằm trên võng dắp chăn chỉ ấm ngực, hơi lạnh xuyên qua lớp vải may võng thấm vào lưng.  Nguời lính mang máy truyền tin đã cắt một mớ cỏ tranh bỏ vào trong lều từ mấy hôm trước, tôi tụt xuống đất, không quên kéo theo tấm chăn, lấy ba-lô kê làm gối.. . ờ ấm hơn nằm trên võng mà lại thoải mãi nừa, lưng không bị cong, chân duỗi thẳng xoay nguời cũng dễ.

        Tôi dang châp chờn trong giấc ngủ thì nguời hạ si quan di tuần dánh thức dậy, nguời lính rên rỉ lúc này dang bị cơn sốt-rét hành, không thể làm nhiệm vụ canh gác duợc.

        - Trung dội mình còn ai chưa gác?

        - Đứa nào cũng có phiên gác, rồi di ngủ kêu tới nó dậy khó lắm

        - Bây giờ bắt gác thêm một ca nữa là cả một cực hình, ngày mai còn phải lội nữa chứ dâu duợc nghi chơi...kéo mấy vọng gác của mình dãn ra che di một vùng, khi nào anh hết ca dặt nguời canh gác lại nhu cũ. 

        Quân-dội kể cũng khó, nhiếu lúc gỡ không ra, tôi lại cho chân vào dôi giày, ban dêm đi dép không thấy đường ngã dễ bị sái tay sái chân, đi coi nguời lính của mình dau ốm ra sao, nhân tiện đi một vòng phòng tuyến coi lại vấn đề canh gác truớc khi về lều.  Đôi khi dừng lại mấy vọng gác giữa  dêm khuya ngồi hỏi thăm chuyện gia cảnh cuả người lính dang gác giặc.   Điều này tạo nên niềm thông cảm giưã người sĩ quan và nguời lính, tình chiến hữu trong trung đội thêm gắn bó, nhờ vậy tôi biết được tâm-lý, trình dộ hiểu biết, tình trạng gia dình và cả vấn đề tôn giáo nữa cúa từng quân nhân trong trung đội.

        Có dêm bị đánh thức vì tiếng súng báo động, tất cả mọi người nhảy xuống giao thông hào sẵn sàng trong tư thế chiến đấu.   Khi biết chắc mỗi người trong trung đội đã ở vị trí, tôi di lại nơi dặt súng cối 60 ly, cả hai ông truởng và phó dã có mặt cùng vài nhân viên xạ thủ.   Một tiểu đội nằm tiền đồn  nơi huớng tây báo cáo có nhiều tiếng động khả nghi đang di chuyển gần chỗ dóng quân.  Đích thân vi đại đội trưởng cấm máy.

        - Anh có chắc là mấy thằng vịt-con (Việt-cộng) không?

        - Tôi chỉ nghe tiếng dộng, .. .44 (danh hiệu của ĐĐ 4) thắp cho một ngọn nến.

        - Có ngay.  Nói mấy dứa con anh mở mắt ra quan sát cho kỹ rồi cho tôi biết.

        Khẩu 60 bắn di một quả dạn chiếu sáng.   Nơi huớng tây qủa hỏa châu chiếu sáng, bay lơ-lửng gió dưa qua dưa lại, xung quanh là những cụm mây và cuộn khói.  Đúng lúc dó, từ một máy 25 (truyền tin PRC-25) khác có tiếng ông sĩ-quan ban 3 (hành-quân) từ bộ chỉ huy tiểu doàn phát ra.

        - 44 dây Son-Tây (danh hiệu truởng ban 3).

        - 44 nghe.

        - Có mặt trời mọc ở huớng gia dình anh, chuyện gì cho tôi biết.

        - Mấy dứa con nằm ngoài của tôi nghe tiếng dộng.. . có gì sẽ cho Son-Tây biết.

        Đêm dó chẳng có gì xảy ra, nhiều khi thú rừng di ăn dêm bò gần vào phòng tuyến.   Đi hành quân dâu có dêm nào duợc ngủ yên, dó là chưa kể lúc dụng traân.   Tôi khám phá ra thêm một điều nữa là nguời lính nào cũng biết nhìn sao trên trời dể thay cho giờ giấc.   Cả trung dội nhiều lúc không có dến một cái dồng hồ, kể cả trung dội truởng, cái gì cũng dem cầm đem bán dể có tiền ăn nhậu.   Tiền lương chỉ vài ngày là hết, sau dó bạn bè chia xẻ từng mẩu thuốc lá vấn.   Tình dồng dội chiến hữu trên hết, sống chết có nhau, gia dình nơi hậu phương đâu biết và cũng đâu có chia xẻ những gian truân, nguy hiểm, cực nhọc như những nguời bạn dồng ngũ.  Đang ngon giấc bị gọi dậy, chưa một ai than trách, nguời quân nhân lặng lẽ lấy súng đạn, khoác thêm tấm chăn ra đổi gác cho nguời bạn.

        Có hôm tôi đi xuống một tiểu đội nằm tiền đồn do trung-si Gabriel Pip làm tiểu-dội truởng.  Anh ta lai Tây, cao ráo và trắng hơn mấy binh-si nguời Thuợng khác, rất hiền-hòa dễ thương.  Thỉnh thoảng tôi vẫn phải xuống bất thần để coi có chuyện gì, hay có Ông tuớng quảng-lạc nào bỏ don vị.  Mọi nguời dều có mặt, ngồi duới dất thành vòng tròn, tôi hỏi " Mọi chuyện bình thuờng hay có gì khác lạ."  Một anh trả lời  " Tại sao tụi em đứa nào cũng phải gác ba tiếng!".  Tôi quay sang trung-si Pip ngồi bên cạnh.

        - Sao vậy Pip?

        - Thằng Báu trực máy mà, chứ dâu có duợc ở không.  Tôi cắt nghiã cho mọi nguời dều nghe.

        - Nhu vậy phải rồi.  Tụi bay gác xong rồi di ngủ, hay đi chơi, còn thằng Báu lúc nào cũng phải ôm cái máy..  Trung-si Pip quyết dịnh nhu vậy là dúng.. .  Nên nhớ trung-si Pip là cấp chỉ huy ở dây, quân-dội thi hành truớc khiếu nại sau.. . Ai bất mãn hay không dồng-ý, lên trên dồi trình diện tao.. .tao dem chôn sống luôn, khỏi lo chuyện canh gác.

        Tôi cũng bắt đầu dùng những danh từ mạnh bạo, "mày tao chi tớ", nếu không sao làm việc được.   Pip dưa cho xem một đơn xin phép, hỏi ý kiến.   Tôi rất ngạc nhiên, binh sĩ thường có một đường dây liên lac ngầm với nhau.   Trong đơn xin phép, một người cùng làng báo tin vợ anh ta đã sinh nở cần có mặt anh ta ở nhà.   Đơn xin viết tay từng chữ rất đẹp đúng theo thủ tuc mẫu đơn trong quân đội.   Tôi hỏi Pip 'Ai viết lá đơn này,',  Pip trả lời ngần ngại 'Thượng Sĩ Kà Bui',  ông thường vụ cuả liên đoàn.   Bao giờ cũng muốn mọi người trong trung đội được vui, quên đi nỗi cực nhọc, tôi dặn dò thêm cho Pip những điều phải làm...đem đơn xin này lên trình cho đại đội trưởng ký thuận rồi... như vậy mới đúng thủ tục quân giai.

        Hôm dầu tháng lãnh lương, một người trong trung đội tôi đánh bạc ăn xin phép tôi ra phố chơi.   Tôi đồng ý cho 2 người đi, thỉnh thoảng cũng phải có ngày vui, nhân tiện  mua  đồ giùm cho một số người khác dem vào.   Tôi dặn thêm một đièu quan trọng 'sống chết gì cũng phải depart quay trở về trước bốn giờ chiều’.   Trên vùng cao nguyên, màn dêm xuống nhanh hơn, lội bộ cũng phải mất 2 tiếng, lỡ gặp địch giưã đường, còn lính Điạ-Phương quân nữa, về muộn quá trời tối  họ nhận không ra quân bạn, bắn lầm.

       Từ hôm đó, trừ những ai đang canh gác, gần như cả trung đội chui xuống hầm ngồi nghe chuyện đi chơi phố, uống cà phê, chuyển nhau điếu thuốc lá.   Hai người còn đem vế một cái radio, đưá thì đòi nghe đài náy, đài kia.  Ai cũng thích chương trình "Da Lan" cuả đài Quân Đội.   Có điều gì hơi lo trong tôi, chui ra khỏi hầm, bước từng bước thật chậm về phiá lều cuả mình.   Từ khi ra đơn vị, tôi và những người lính trẻ đã mấ đi nhiều diều, quên đi những thú vui cuả cuộc đời và còn nhiều nưã... quên cả thời gian.   Nhờ cái radio tôi mới biết rằng hôm dó là ngày .. . chủ nhựt.

        Hơn tháng trời nằm trong vùng dồi Ba Ch?m không đụng, không sứt mẻ người nào, tôi cũng cầu mong  Mấy anh dể cho tôi tôi yên, tụi tôi cung dể cho mấy yên  Tiểu đoàn được lịnh về lại Kontum nghỉ dêm chuẩn bỉ cho một cuộc hành quân mới vào sáng hôm sau.   Lúc rút quân, trung dội tôi bao chót, mỗi người lính ngòai số đạn cuả mình, còn phải đem theo hai quả đạn 60 ly.   Chiếc ba lô giờ quá nặng, phải ngồi xuống cho một người khác chất ba lô lên vai, một mình deo không duợc.   Lúc bắt đầu xuống núi phải nắm lấy cây hai bên đường mòn cho khỏi ngã, lưng người nào cũng còng xuống.

        Khuya dêm dó, sĩ quan trong đại đội họp, nhận bản đồ cho cuộc hành quân mới.   Nguời nào cung xếp bản đồ lại cho vào túi nylon rồi dánh dấu các trực chuẩn.   Vị đại đội trưởng dặn-dò thêm vài diều sau dó nói với ông thường vụ mai dánh thức anh em dậy lúc bốn giờ sáng rồi dẫn ra chỗ tiểu đoàn tập họp.   Tôi trở về hầm, nguời lính mang máy dã ngủ say, có lẽ trung dội phó dã dặn mai phải dậy sớm.  Lúc dó là cuối tháng hai, vừa mới qua Tết, trên Kontum lạnh dữ chứ đâu phải vừa, chuyện ngày mai tới dâu thì tới, tôi ngủ cái dã.

        Bốn giờ sáng, hôm sau mọi người dều thức dậy, ông thuờng vụ đi từng trung đội điểm danh rồi di chuyển ra khu tập họp..   Trời vẫn còn tối, các đại đội khác cũng lũ lượt  kéo mhau ra như một doàn quân ma, xếp hàng ngay ngắn rồi diểm danh lần chót dể báo cáo quân số tham chiến.   Lúc này tôi mới thấy ông si-quan ban 1 (quân-số) bận rộn, chạy tới chạy lui.   Đại đội công vụ dưới quyền chỉ huy cuả đại úy  Y-Brua nguời Thuợng dem theo những khẩu súng nặng nhu dại bác không dựt 75 ly, súng cối 81 ly cung ra dến nơi cùng với bộ chỉ huy tiểu doàn.

        Đoàn xe chuyển bánh di ngang qua thành phố Kontum, rồi  rẽ vào duờng muời bốn về huớng bắc, tôi ngồi cạnh người tài xế ngủ gật, dêm qua di choi khuya về còn phải lên họp.   Ra khỏi Kontum là dã vào dến rừng, duờng càng lúc càng gập-gềnh.   Đoàn xe di ngang qua bộ chỉ huy liên-doàn lúc trời vừa sáng, mấy người lính mặc đồ bông dóng quân bảo vệ BCH, bãi dáp trực thăng dua tay lên vẫy.   Gần dó là một khoảng đất trống có những ụ đất đắp lên cao, bên trong là một pháo dài 155 ly yểm trợ trực tiếp cho cuộc hành quân.

        Khi doàn xe rẽ vào một con đường đất nhỏ, chạy được chừng năm trăm thuớc bỗng dừng lại, tụi tôi được lịnh xuống xe lội bộ.   Sau khi kiểm diểm lại trung dội đầy đủ tôi cho lính di chuyển, rồi di sau một tiểu đội, nguời lính mang máy truyền tin di sau lưng.   Qua khỏi chiếc GMC dẫn đầu tôi mới biết lý do tại sao phải xuống xe đi bộ, xác hai nguời lính quân-báo cuả tiểu doàn 1/41 su-doàn 22 Bộ-Binh nằm bên lề duờng.   Họ bị mìn, nguời nát bấy bạnn bè dang nhặt từng miếng thịt trả lại cho hai nguời lính xấu số, chiếc khăn quàng cổ bay lên một ngọn cây.   Chuyện xảy ra chưa tới nưả tiếng đồng hồ trước khi tiểu đoàn  95/BĐQ vào vùng hành quân, tôi ra lịnh cho trung dội di thưa ra, nói nguời lính mang máy kéo cần antena lá lúa xuống cho giống như những quân nhân khác.   Trên con duờng chỉ có những cây nhỏ, dịch có thể ẩn núp bên trong nhìn thấy tôi rất rõ, kết quả là hai người lính bộ-binh sáng nay.   Để tránh bị bắn tiả  (si-quan hoặc nhân viên truyền tin), tôi gấp bản đồ lại nhỏ hơn cho vào trong túi quần rồi ra lệnh truyền đi cho tấ t cả mọi người trong trung đội để ý hai bên đường và di cách xa nhau ra.

        Đuờng núi ngoằn nghèo, lên dố xuống dốc, xa xa là những ngọn núi, chỉ tiếc là lúc dó tôi dang lo không nghi đến vẻ đẹp của quê hương, của miền rừng núi.   Tôi duợc lệnh khu vực trách nhiệm cuả một trung đội cuả tiểu đoàn1/41, trung dội trưởng la chuẩn uý Phước, vào Thủ đức sau nhung ra đơn vị truớc trong khi tôi phải học khoá sình lầy va đi thực tập.   Phuớc nói cho tôi biết sơ qua về tình hình trong khu vực trách nhiệm, truớc dó hai tuần Tụi nó phác kích làm sạch một trung dội, mấy cái nón sắt bị đạn xuyên thủng còn nằm trên đường, dây ba chạc, tấm vỉ sắt để máy 25 dính máu, địch không thèm lấy di vẫn còn dó,.  Trung dội bộ binh này ban ngày rải quân ra nằm giữ một đoạn đường, dêm kéo vê lập tuyến phong thủ xung quanh một cây cao.

        Bàn giao xong, đội Phuớc dẫn quân di, tôi dến chỗ trung  dội dang bố trí ăn cơm trưa, nhớ lại hai xác chết hồi sáng tôi nuốt cơm không vô, nhưng ráng giả vờ bình thuờng.   Mình mà sợ chết, mấy người lính dưới quyền đâu còn tinh thần chiến đấu.   Sau bữa ăn tôi bàn với mấy người tiểu đội trưởng, rồi đi đến quyết định.   Về hướng nam là quân bạn, đỡ được một mặt. Đầu phiá bắc noi con duờng dổ dốc qua một giòng suối, dich có thể từ dưới suối di lên, tôi đặt một tiểu đội làm tiền đồn, tiểu đội nào trực người hạ sĩ quan sẽ dẫn tiểu đội  xuống đó nằm . Huớng dông là giòng sông Dakbla (không hiểu sao có nguời nói là giòng sông này chảy ngược), giòng sông này nuớc chảy siết, không lo trừ phi quân dịch muốn tự vận.  Huớng tây chỉ có cây nhỏ, là xạ trường rất tốt, mỗi buổi chiêu tôi cho gài mấy quả lựu đạn và bố trí khẩu đội đại liên M-60.  Nơi trung đội đóng quân đêm, mỗi người đào hố cá nhân mới, không được làm lều, căng poncho, ngủ bên cạnh hố cuả mình.

       Mỗi buổi sang tôi gom trung dội lại, lục soát khu vực trách nhiêm dọc theo con đường, để ý tìm dấu vết của địch, sau đó rải các tiểu đội ra nằm giữ cho đến chiều mới rút về tuyến trung đội.   Sau khi ăn uống xong, tiểu đội trực chờ lúc trời sắp tối di chuyển xuối suối làm tiền đồn, phần còn lại gài lựu đạn bẫy, xong di chuyển về vị trí đóng quân dêm.   Nằm gối đầu trên chiếc ba lô,  nhiều ý tưởng thoáng hiện  trong tâm trí tôi.. .  Không biết toán tiền đồn có gài lựu đạn như lời dặn không?   Tôi dã dặn khi nào phát hiện địch, bắn 3 tiếng súng báo động, rồi rút êm về tuyến trung đội, trong khi đó tất cả mọi người đều phải xuống hố cá nhân sẵn sàng chiến đấu.   Điều quan trọng nhất là vẫn phải đợi toán tiền đồn về tới nơi, có lịnh của tội mới được khai hoả để tránh trường hợp bắn lầm phe ta.  Ngay từ hôm đầu tiên vào vùng hành quân tôi dã có cảm giác lạnh.. .  Xác hai nguời lính bộ binh không toàn thây, truớc đó hai tuần nguyên một trung đội thuộc tiểu doàn 1/41 BB di luôn.. . Mình có dương ra nhu vậy an-toàn hon, nếu tụi nó bò sát vào phòng tuyến quan sát, diều nghiên rồi dêm nào bất thần táp-pi thì chỉ còn nuớc Tẩu vi thuợng sách.

        Năm giữ đường chửng hai tuần, mọi chuyện êm-ru thì tiểu doàn duợc lịnh hoán đổi vùng trách nhiệm cho tiểu đoàn 62/BĐQ dưới quyền chỉ huy của trung-tá Trịnh ngọc Điệp.  Các dại đội thuôc tiểu doàn 62 lục xoát khu vực phiá tây con duờng, gần làng Thuợng Kon-So-Lu từ mấy tuần trước, bây giờ đến phiên tiểu-doàn 95 làm mũi dùi chính cho cuộc hành quân.   Truớc khi đổi quân tôi duợc lịnh trình diện thiếu tá Phú trưởng ban 3 cuả liên-doàn, làm việc trong trung-tâm hành-quân.  Ban 3 liên-doàn lúc dó dang thiếu sĩ-quan, thiếu-úy Phuớc đã được gửi đi học không trợ chưa về.   Điều này tôi phải nói thêm là rất cám ơn các cấp chỉ huy dã cho tôi một dịp may để học hỏi thêm và cũng vì vậy mà tôi thoát cơn hiểm nguy trong những ngày sắp tới.

        Những ngày đầu mỏi mệt vì làm viêc trong bộ chỉ huy tiền phưong cuả liên đoàn, tôi được chỉ dẫn rất nhiều về kỹ thuật tham mưu cuả ban 3, phải rành vẽ bản đồ, liên lạc với các đơn vị bạn, pháo-binh, không quân, bộ binh, thiết  giáp v.v.. ., ngoài ra tôi còn phải học hỏi thêm về cách thuyết trình nưã.

        Nhìn tấm bản đồ lớn cuả ban 3 mà tôi phải sưả lại điểm đóng quân mỗingày cho các dơn-vị trực thuộc, tôi mới biết cuộc hành quân 'Chiến dịch Hòa-Bình 22/10’.   Có lẽ dây là cuộc hành quân thứ 10 của su-doàn 22 Bộ-Binh sau ngày ký hiệp dịnh ngung bắn mà dơn-vị tôi làm nỗ lực chính.  Thiếu-tá Đỗ-van-Muời là một trong những vị tiểu-doàn truởng nổi tiếng nhất của binh chủng Biệt-Động-Quân.   Kể từ lúc bàn giao khu vực trách nhiệm cho tiểu-doàn 62, các dại-dội của tiểu-doàn 95 dẩy mạnh các mũi tiến quân về hướng bắc theo dúng tinh thần thượng võ cuả thiếu tá Mười vị tiểu đoàn trưởng.  'Mấy anh không dám vô thì de ra dằng sau dể cho tôi vô làm ăn, sống chết với tụi nó’.

        Ngày nào cũng đụng, các đại đội thuộc tiểu-doàn tung các trung-dội ra hoạt động theo chiến thuật 'Lùng và Diệt'.  Trên đường tiến quân về hướng bắc nhằm mục đích lấy lại mấy đồn  Điạ-phương-quân dã mất vào tay giặc từ tháng trước, quân ta thanh toán những đơn vị tiền phương Cộng Sản Bắc Việt, tịch thu nhiều vũ khí đủ loại.   Làm việc trong trung-tâm hành-quân, tôi cũng cảm thấy phấn khởi, khi nhận đuợc báo cáo từ tiểu đoàn gửi về.   Có hôm nhiều vụ chạm súng, tôi phải viết vào mảnh giấy nhỏ những chi tiết về những vụ đánh đấm, đơn-vị nào, toạ-độ nơi đụng độ, kết quả ta và địch, lấy duợc mấy khẩu súng dể ngày mai thuyết trình hay có cấp chỉ huy nào hỏi.

        Đương lúc hăng say với đà chiến thắng, các dại đội của tiểu-doàn 95/BĐQ vẫn tiếp tục tiến quân về hướng bắc không biết sắp rơi vào bẫy, dôi khi biết nhưng vẫn phải thi hành l ệnh ở  trên đưa xuống.   Trong khi dó quân CSBV dã chuẩn bị bãi chiến trường cho trận điạ pháo, chấm các hoả tập tiên liệu cho  trung-doàn pháo binh, trung-doàn 95B độc lập và một trung đoàn thuộc su-doàn 320 từ vùng Thanh-An tỉnh Pleiku lên tăng cuờng, bố trí quân dợi sẵn.    Ngoài ra dịch quân còn một don vị chiến xa trong vùng hành quân nữa.  Một trung dội tiền phương của tiểu-doàn 62 phát hiện chiến xa địch, phi cơ L-19 lên quan sát xác nhận tìm thấy dấu xích sắt của xe tăng nhưng kiếm xe không ra.

        Đêm trước khi ra tay, các don vị bộ binh Bắc quân di chuyển đến vị trí tấn công, dồng thời vận chuyển đạn 130 ly, hỏa tiễn 122 ly dến các ổ trọng pháo dấu trong các rừng núi, ngoài tầm tác-xạ súng dại bác 155 ly của ta.   Tờ mờ sáng ngày N, dịch bắt đầu pháo kích vào vị trí dóng quân dêm của hai đại dội tiến xa nhất cuả tiểu doàn 95.   Mới đầu tưởng địch chỉ bắn quấy rối vài quả để làm chậm bước tiến cuả ta, sĩ-quan trong hai dại-dội 1 và 4 dịnh hướng băn, gởi pháo binh bắn trả dũa dể khoá các họng súng của địch.    Đích thân 80 (danh hi?u TĐT/TĐ/95/BĐQ) lên máy xin bắn yểm trợ các đại đội cầm cự.    Từ trong trung tâm hành quân tôi cầm bản dồ chạy lên trình vớị liên-doàn truởng cùng ông truởng ban 3, cùng lúc tiếng dạn pháo binh của ta bắn di từ pháo dội 155 ly gần dó làm mọi nguời luu-ý.

        Trong hầm trung tâm hành quân lúc bấy giờ có dủ sĩ-quan, liên-doàn truởng, ban 2, ban 3, truyền-tin, sĩ-quan liên-lạc pháo binh và tôi.   Mỗi nguời dều im-lặng, chăm-chú theo dõi trận dánh qua lời đoôi thoại giữa 72 (Liên-doàn truởng) và 80 .  Tôi ngồi chấm các toạ-độ, chuyển sang toạ-độ mới  rồi đưa qua sĩ-quan pháo binh yêu cầu bắn yểm trợ.   Bắn yểm trợ chứ không còn phản pháo như lúc đầu nữa.  Quân Bắc Việt đã thực sữ tấn công toàn diện, cố tình dứt điểm tiểu đoàn 95 Biệt Động Quân để trả thù cho những tuần lễ trước.

        - 72 dây 80.

         - 72 nghe dây.  80 cho tôi biết tình hình ra sao?

        - Tụi nó vừa Foxtro Kilo (Pháo kích) vưà cho quân bộ lên hỏi thăm sức khoẻ hai thằng 1 và 4.  72 cho Phở Bắc (bắn pháo binh) vào mấy chỗ này gấp cho tôi.. . Tu-Tuởng, phải 15 lên 10, Kinh-Kỳ trái .. ., .. . (ngoài chiến trường, xử dụng các trục chuẩn như Tư Tưởng, Kinh Kỳ, v..v.. để chấm toạ độ cho nhanh).

        - Có ngay, coi chừng mấy thằng con khác của anh.   Có gì cho tôi hay.. . dứt!

        Trên hai ngọn đồ hướng bắc, tây bắc nơi đóng quân của đại đội 4 và 1, các binh si cuả ta nằm chiụ trận dưới con mưa pháo.   Tiền sát viên pháo binh cuả địch đã chấm hoả tập từ trước nên bắn rất chính xác.   Lợi dụng khoảng thời gian giữa hai quả đạn, những người lính BĐQ dứng dậy bắn xuống chân đồi nơi quân Bắc Việt trong quân phục màu xanh dương đang tiến lên.   Đợt xung phong dều bị dẩy lui, địch chạy xuống chân đồi củng cố lại lực lượng, xin yểm trợ.  ' Ngụy quân ngoan cố ?  Mục tiêu vẫn còn hoạt động!   Cho pháo thêm’.    Pháo của địch lại bay đến,thêm đạn cối 82 ly nữa, quân ta lại ngồi dưới hầm lấy tay che đôi tai.

        Cùng lúc pháo binh Bắc Việt bắn vào nhiều vị trí đóng quân cuả ta, haì đại đội tiền phương (cánh B -Bravo) cuả tiểu đoàn 62 do thiếu tá Phước chỉ huy, pháo dội 155 ly, bộ chỉ huy hành quân liên doàn 22/BĐQ.   Địch quân cố tình làm cho ta bối rối, đỡ đòn không xuể để tập trung nỗ lực tiêu diệt tiểu-doàn 95/BĐQ.   Ngồi duới hầm trung tâm hành quân, ngoài nhiệm-vụ chấm toạ độ cho pháo binh bắn yểm trợ,  tôi còn phải ghi chép tất cả các diễn tiến hành quân vào sổ nhật ký hành-quân của ban 3.   Tình hình càng lúc càng nghiêm trọng, liên-doàn xin duợc một chiếc L-19 lên bao vùng và muời phi vụ oanh kích.  Đến giờ trưa, chẳng ai buồn ăn cơm, ban hỏa dầu quân dem xuống hầm cho mỗi sĩ-quan một điã cơm.  Bình thuờng, ban 3 là mệt nhứt, bị xài xể cũng nhiều nhứt, tôi nuốt vội vài ba miếng rồi quên mệt quên bụng đói.   Quyển nhật ký hành quân dã dài hơn hai trang giấy, dầ đủ chi tiết những báo cáo gửi đi, gửi về nhưng vẫn chưa hết .. .

        - 72 dây 80.  Bây giờ tụi nó làm luôn tôi.. . đang làm việc với Bắc Đẩu (phi-cơ quan sát L-19),  Ô Kê (oanh kích) cho thằng 2 và 3 của tôi, khi nào ngưng cho xin Phở Bắc, tụi nó bám sát lắm rồi.

        - 80.  Anh bình tinh, tôi sẽ 24/24 với anh.

        Lúc dó địch vẫn tiếp tục pháo kích, dể lại một ít quân bao vây, cô lập hai đại-đội 1 và 4, dốc toàn lực đánh hai đại đội 2 và 3, nặng nhứt mặt phiá tây cuả đại-đội 3 phòng tuyến chính bảo vệ bộ chỉ huy tiểu doàn.   Từ trên những suờn núi cao xung quanh, địch dùng dại bác 57 ly bắn trực xạ trúng hầm chỉ huy làm chết đại dội truởng, nhân viên truyền tin, hư máy 25.   Phòng tuyến này sắp bị dứt không biết lúc nào.. .

        Tại bộ chỉ huy liên-doàn, si-quan ban 2 báo cáo một tiểu đội thuộc đại đội trinh-sát Beo-Gấm (Từ Pleiku lên tăng phái) trấn giữ một đỉnh đồi hướng tây bắc gần bộ chỉ huy liên-doàn bị tấn công từ sáng.   Tiểu dội này chết và bi thương gần hết, vị đại đôi trưởng cuả họ xin cho lệnh rút .  Trung-tá liên doàn truởng chấp thuận nhưng phải cho một tiểu đội khác lên thế, nếu để mất vị trí này, dề-lô (DLO - tiền sát viên pháo binh) cuả địch sẽ điều chỉnh pháo binh bắn nát bộ chỉ huy liên-doàn cùng vị trí pháo binh của ta gần dó.   Đại-úy Phán si-quan liên lạc pháo-binh cũng báo cáo là địch pháo kích vào vị trí pháo dội 155 ly nhưng chưa trúng.   Pháo binh xin cho một trung dội Biệt-Động-Quân di chặt cây, khai quang làm một vỉ trí pháo binh phụ, truờng hợp phải kéo mấy khẩu dại bác dem di dấu, địch dã biết vị trí hiện tại nhưng diều chỉnh chưa hiệu-quả.

        Tình hình tiểu-doàn 95 lên mặc dù khẩn trương, 80 ra lịnh cho dại-dội 1, bằng mọi giá rút về trám lại tuyến cho đại đội  3.   Chiến đấu tới sáng rồi nằm chiụ pháo, nhấc đầu lên không nổi nhưng vẫn phải thi hành lệnh.  Lính đại-đội 1 đặt những chiến hữu đã hy sinh nằm ngay ngắn dưới giao thông hào, những người bị thương sẽ di chuyển sau với ban quân y,  sau dó từng trung đội bắt đầ di chuyển hướng về bộ chỉ huy tiểu doàn.   Dường nhu địch đã doán biết truớc mọi chuyện, đợi cho doàn quân xuống dến lưng đồi, hàng loạt dạn súng cối 82, đại bác không dựt 57 ly từ ngọn đồi phiá tây bắn trực xạ vào chính giữa đoàn quân dang di chuyển, trúng ban chỉ huy đại đội chỉ có những cần antena của máy truyền tin PRC-25.  Thêm một đại đội trưởng tử trận, rút về lại cũng không dược, không còn liên lạc được với đại đội, các trung đội tự động tìm đường thoát..

        Thanh toán xong dại dội 1, địch quân khép kín vòng vây dại dội  4, quân Bắc Việt dã vào được phòng tuyến đại đội 3, đang giao tranh với đại đội chỉ huy.. . số phận tiểu-doàn 95/BĐQ kể như den.  80 vẫn còn rất bình tinh, người dã trải qua nhiều chiến trận.  Một hai thằng (đại đội) 1 và 3, thằng 2 đã di hết phân nửa, thằng 4 kẹt cũng không cựa quậy.. . tụi nó dông như kiến, mình dã hết quân.. . nợ núi sông vẫn phải trả.   Tôi ngồi trong trung tâm hành quân vẫn còn nhớ giây phút oai-hùng, dau thương của tiểu doàn, đơn vị cũ của tôi.  80 gửi chiếc L-19 truớc.

       Bây giờ còn bao nhiêu trái bom, anh thả xuống hết  ngay trên dầu tôi.   Sau dó gọi liên doàn truởng.

        - 72 dây 80.   72 cho pháo lên dầu tôi... làm gấp di.

        - 80 dây 72.   Anh bình tinh báo cáo lại cho tôi biết.

        - 72 cho pháo lên dầu tôi ngay di.   Tụi nó vứa pháo và quân bộ dã lên tới chỗ tôi. .

        Hàng loạt   tiếng súng M-16, AK-47 xen lẫn với những tiếng nổ lớn phát ra từ chiếc máy truyền tin liên lạc với bộ chỉ huy tiểu doàn.. . mỗi người  trong trung tâm hành quân đều nín thở theo dõi, địch đã vô tới nơi..

        - 80 dây 72.. . 80 dây 72.. . không có tiếng trả lời.   Vị liên doàn truởng ra lệnh cho tôi gọi diện thoại hỏa-tốc (Hot line) báo cáo ngày giờ mất liên lạc với tiểu-doàn 95/BĐQ cho trung-tâm hành-quân sư-doàn 22/BB.   Nhân viên truyền tin gửi chiếc L-19, hỏi thăm về số phận TĐ/95.

        - Bắc Đẩu 60 dây Phú-Hùng (danh hiệu BCH/HQ LĐ/22/BĐQ).

        -  Bắc Đẩu 60 nghe dây, có gì cho biết.

        - Tôi không còn Lê-Lai (liên-lạc) được với thằng 95 cùa tôi.   Bắc Đẩu gửi nó giùm tôi.

        - Tôi cũng mất liên lạc với nó luôn.

        - Nếu vậy  -Bắc Đẩu coi dùm mái nhà (BCH) của nó xem sao.

        - Tôi chỉ thấy đám cháy ở dó thôi.

        - Cám on  Bắc Đẩu có gì sẽ Lê-Lai với bạn.  Dứt.

        Một bầu không khí im-lặng bao trùm trung tâm hành quân, không ai nói một lời.. .  Lúc đó dã xế chiều, tình hình bắt dầu tạm yên, các sĩ quan tham-mưu lặng lẽ ra khỏi hầm.   Trong TTHQ bấy giờ chỉ còn lại trung-tá liên-doàn truởng, thiếu-tá truởng, ban 3, dại-úy Phán si quan liên-lạc pháo-binh và tôi.  Bộ chỉ huy hành quân liên-doàn thiếu sĩ-quan ban 3 nên tôi phải trực 24/24,  Tôi dem đồ vào ngồ cạnh mấy cái diện thoại.   Ngồi một lúc lâu, vị liên-doàn truởng cầm tấm bản-dồ trên tay, gọi ông truởng ban 3 và sĩ-quan pháo binh lại gần, chấm một số hoả tập tiên liệu.. .  Tụi nó chơi mình bằng pháo binh, giờ tới phiên mình làm lại.. .đôi ta cùng chết.  Đêm này mấy thằng 'Cải Cách, Sơn Tây' (Cộng Sản)) gom quân về dâu, mình chấm mấy diểm tình-nghi.

        - Đại-úy Phán.  Bắn cho tôi 400 quả đạn vào mấy chỗ Alpha, Beta,.. . (Tên của các hỏa tập tiên liệu).   Bắn tập trung vào lúc hai giờ sáng.

        Ông si-quan pháo-binh lấy giấy viết ra, ghi chép mấy toạ độ trên bản đồ rồi nói.

        - Vị trí pháo-binh mình dã bị lộ, sau khi bắn xong xin trung-tá cho một trung-dội BĐQ hộ tống đưa mấy khẩu đại bác dến vị-trí phụ.   Mình dề phòng tụi nó trả đũa.

        - Hiểu, nói thẳng 62 (TĐ/62/BĐQ) cho một trung dội di với pháo binh.

        - Dạ vâng.

        Đúng hai giờ sáng, tiếng đạn đại bác nổ liên tục đánh thức tôi dậy, tôi gọi ông ban 3 tiểu-doàn 62, yêu cầu cho một trung đội chuẩn bị đi mở đường cho pháo dội pháo binh di chuyển ra vị trí phụ.   Vị trí này mới được làm hồi chiều, cách BCH/LĐ 500 thước hướng tây tây nam.   Vừa đạt ống nghe xuống, tiếng điện thoạii reo lên, tiếng dại-úy Phán bên kia dầu giây.

        - Pháo binh tụi tôi dã bắn xong, trung dội Biệt-Động-Quân có sẵn chưa?

        - Trong vòng năm phút nữa.   Đại-úy nói với Đại-úy pháo-dội truởng chuẩn bị đi là vừa.

        - Cám ơn.

        Cúp điện thoại xong, tôi gọi điện thoại nội bộ trình kết quả cho trung-tá liên-doàn truởng cùng với ông truởng ban 3 của tôi.   Muốn ngủ lại không phải dễ, đêm nào cung có diện thoại vài ba lần, mỗi khi sĩ-quan trực trung tâm hành quân của sư-doàn 22/BB dổi ca, thuờng họ gọi tất cả các đơn vị trực thuộc để biết qua tình hình trong dêm. . Điều này rất đúng thủ tục tham muu, là trong thời gian trước khi đổi phiên trực, địch đã bất thần đánh 'bật' một đơn vị .

        Ngày hôm sau, tất cả các danh hiệu, tần số làm việc, đặc lịnh truyền tin đèu được thay đổi, bản đồ cũng phải sửa lại với những trục chuẩn mới.  Tôi được lịnh dò tìm những toán quân còn sống sót cuả TĐ/95 đang lẩn trốn trong rừng và hướng dẫn họ về với Gia-dình.  Nhờ vẫn dể một máy PRC-25 trên tần-số cũ, tôi và nguời lính truyền tin đôi lúc nhày nhổm lên vì sung sướng.  Ngoài tiếng rè-rè của máy 25, bên kia là một giọng nói nhỏ, thều thào như mệt mỏi.  Danh hiệu các dại-dội thuộc tiểu doàn 95 là hai con số có tổng số là 8, dại-dội 1 71, dại-dội 2 62, dại-dội 3 53, dại-dội 1 ‘71’,  Tất cả đều liên lạc được rồi mất dần, mỗi khi báo cáo 'diểm đứng', địch đã lấy được bản đồ, biết chỗ ẩn trốn dem quân di lùng giết hết, còn nếu không có quân ở gần, chúng dùng súng cối nện xuống.  Đêm nào ông truởng ban 3 cuũng xuống trung tâm hành quân hỏi tôi.  Còn liên lạc gì với mấy thằng cuả tôi  ‘Còn thằng 71 có tin gì thêm không? v/v.. .’.

        Ngày hôm sau nữa khoảng tám giờ tối, tôi đang ngồi nói chuyện với xếp ban 3, bỗng có tiếng phát ra từ máy 25 Phú-Hùng dây 45 gọi.. . Phú-Hùng dây 45.   Ông truởng ban dặn tôi phải hỏi lại cho kỹ.   Thằng 45 là thằng nào, chí có 44 thôi.   Mày coi chừng bị tụi nó lừa.   Tôi cầm lấy cái combinet của máy 25 vừa với tay lấy tấm bản đồ hành-quân cũ (dể liên lạc với các toán quân của TĐ/95 bị vây nhưng vẫn còn chiến dấu).

        - Phú-Hùng nghe. 45 cho tôi biết bạn là ai?   Tôi không có nguời nào quen là 45.

        - 45 là em của 44.. .(don-vị nhỏ của 44). Vẫn giọng nói rất nhỏ trả lời.

        Tôi đưa mắt nhìn ông truởng ban, xin cho biết ý kiến.. . Nguời bên kia duờng như vừa nhớ ra diều gì, mừng rỡ la lên thật to.

        - Có phải Hồng-Hà đó không? Nhờ lần này nói to nên tôi nhận ra giọng của thiếu-úy Tùng, đại-đội phó ĐĐ/4, trong thời gian làm trung dội truởng trong đại-đội tên gọi tôi trên máy 25 là Hồng-Hà do chữ dầu vần H. Hết sức mừng, tôi muốn gào lên dể trả lời.

        -Đúng 5. Tu-Tuởng (t/u Tùng) cho tôi biết số nhà (diểm dóng) .. . tình trạng gia cảnh (tình trạng don vị).

         - Để mai tôi cho biết. Hiện giờ tôi chỉ còn 50 cái nón sắt (5 nguời lính, nói số lớn dể hù dịch quân).  Tôi dã bị rách quần (bị thương nơi chân).. . duối lắm rồi.. .

        - Tôi cũng rất lo cho Tư-Tuởng.   45 có nghe gà-cồ mình gáy không? (pháo binh bạn). Dắt mấy đứa con zulu về hướng non nước (dắt lính di-chuyển về huớng nam) sẽ dến Delta cúa gia dình lớn (BCH/LĐ trên bản dồ, BCH thuờng được đánh dấu hình tam-giác như chữ Hy-Lạp Delta).

        - Tôi đuối lắm rồi, mấy đứa con mất từ từ, chắc không thoát.. .Hồng-Hà xin con chuồn-chuồn boôc tụi tôi thì may ra.. .  Tôi cố gắng băm môi trả lời, trong năm người lính còn lại với t/u Tùng biết đâu có người trong trung đội cuả tội.

        - Thôi bây giờ nói nhiều không tốt.  45 kiếm chỗ nào overnight (dóng quân dêm), mai sẽ có chuốn chuốn lên kiếm 45.

        Ông truởng ban 3 cùng nguời lính truyền tin ngồi nghe, thông cảm cho tâm trạng của tôi.. .Sau khi cúp máy, tôi ngồi gục đầu, hai tay dể lấy mặt. Thiếu-tá Phú vỗ vào vai tôi mấy cái, dặn dò thêm một câu rồi rảo bước ra khỏi trung-tâm hành-quân.

        - Cẩn thận coi chừng tụi no đem trực thăng tới cho tụi nó ‘làm’.

        - Tôi ở đại-đội 4 truớc dây mà thiếu-tá, thiếu úy Tùng là đại-đội phó của tôi, đại-đội bây giờ chỉ còn bấy nhiêu nguời thôi.. . Những lúc nguy-hiểm, sống chết mới rõ tình chiến-hữu, tình nguời.. . những chuyện buồn phiền thuờng sống lâu với con nguời hơn là những chuyện vui. Điều đó có lẽ đúng.

        Sáng hôm sau, liên-doàn duợc xử dụng một chiếc trực thăng để 'bốc' những toán quân thất lạc.  Tụi tôi phải để một máy 25 trên tần số 'không lục'  dể làm việc với phi công trực thăng.   Tôi quen nhiều bên không quân, khóa tôi về không-quân 50 nguời, cái bật lửa Zippo cũng do một ông bạn bên không quân mua từ bên Mỹ tặng.   Tôi lại không có cảm tình nhiều với mấy ông bay những phi vụ tiếp tế, tuy nhiên rất phục những phi công bay thả các toán viễn-thám và những phi vụ cấp cứu.   Họ là những anh hùng của quân dội, dám làm, dám hy-sinh vì nhiệm vụ, làm vẻ vang cho quân chủng không quân.   Trên chiếc trực thang cấp cứu có thêm si4-quan ban 2, ông này chuyên môn di thả viễn thám và một nhân viên truyền tin nguời nhanh nhẹn nhứt. 45 lên máy từ sáng sớm gọi BCH/LĐ.

        - Phú-Hùng dây 45.. . Phú-Hùng dây 45.. .

        - Phú-Hùng nghe. 45 cho tôi biết dịa chỉ của 45.   Cứ tiếp tục zulu về huớng non nuớc.

        - Hồng-Hà xin duợc con chuồn-chuồn cho tôi chưa.. .Tôi đuối lắm rối, mấy hôm nay đói.. .

        - Nó đang ở trên  vùng, 45 qua tần số không lực 45 Lê-Lai (liên lạc) với nó.   Tên nó là Phi Nhạn 24.

        Trong trung tâm hành quân, tôi cùng nhân viên truyền tin ngồi chăm chú nghe phi-công trực thăng làm việc với toán quân ở duới.

        - Bạn có thấy tôi chưa?   Si-quan ban 2.

        - Có thấy, bạn đang ở huớng 2 giờ của tôi.. . ráng bốc giùm tụi của tôi

        - Chỗ cuả bạn rậm quá tôi xuống không được.  Về hướng đông nam cuả bạn chừng 2 thằng cộng sản (cây số) trống trải, có con bò đực (bãi dáp), ráng zulu tới chỗ đó, chừng tiếng đồng hồ nưã tôi quay trở lại  ' bốc'.

        Nói xong chiếc trực thang bay di, vì lý-do an-toàn cho cả hai bên.   Chiến truờng vẫn tiếp diễn, những cuộc chạm súng nhỏ.   Địch rải quân ra từng đơn vị nhỏ cấp trung đội , truy lùng ,cố tình tiêu diệt những toán quân cuả tiểu đoàn  95/BĐQ vẫ còn kháng cự trong rừng chưa chịu ra hàng.  Liên-doàn duợc tăng cuờng thêm tiểu-doàn 1/41 su-doàn 22/BB, vừa vào vùng hành quân sáng nay, trám tuyến cho TĐ/62/BĐQ, còn TĐ/62 kéo về bảo vệ bộ chỉ huy liên-doàn.   Ngoài ra thêm một chi đội chiến xa cũng dang trên duờng vào, dề phòng dịch xử dụng xe tăng T-54.  Tiếng dồng hồ trôi qua nhanh, tôi vẫn ngồi bên chiếc máy 25.

        - 45 dây Phi Nhạn 24.. . 45 dây Phi Nhạn 24.. .

        Không có tiếng trả lời.. .Tôi nghiến răng, thôi chết!   Tụi nó dã dò duợc tần số cùa mình, phục kích thằng 45 dang trên duờng đi đến bãi dáp.. . may ra thì còn, biết dâu di-chuyển chậm vì có nguời bị thương vẫn chua tới bãi dáp.  Truờng hợp bị đuổi theo  vẫn có hy vọng thoát.. . Lại có tiếng phát ra từ máy 25.

        - Phú-Hùng dây Phi Nhạn 24 .. . Phú-Hùng dây Phi Nhạn 24.

        - Phú Hùng nghe.. . bạn không gặp thằng 45 của tôi phải không?

        - Đúng 5, không Lê-Lai duợc với nó.. . gần con bò dực có nguời chiếu gương lên chỗ tôi.. . thôi dứt dể tôi làm việc với dám này.

        Nửa tiếng đồng hồ sau chiếc trực thăng đáp xuống bãi đáp nơi bộ chỉ huy liên-doàn, dem về được bốn quân nhân trong dó có chuẩn-úy Cầu, thuộc dại dội khác chứ không phải 45.   Tôi rời trung tâm hành quân chạy ra hỏi thăm.

        - Có gặp toán thiếu-úy Tùng dại-dội 4 không?

        - Không! Hên quá, thấy chiếc trực thăng từ sáng, tao dẫn lính chạy ra, hy-vọng có chỗ trống làm bãi dáp.   Máy truyền tin bị trúng dạn hư, bí lố tụi tao phải dùng gương chiếu lên trực thăng. Đói quá có gì ăn không?   Mấy hôm rồi.. . còn lại mỗi người một khẩu súng.

        - Đi theo tao, mấy anh em kia nữa.   Nhà bếp đã được lịnh lo cho tụi mày.

        Vừa ăn,  Cầu vừa nói chuyện với tôi

        - Tụi minh bị vụ này nặng lắm, mấy hôm trong rừng, chạy đâu cũng đụng, chỗ nào cũng gặp xác cuả mình... rải rác trong rừng... Tôi không muốn nghe thêm nưã, đi lấy gói thuốc lá trên bàn rồi đứng dậy.

        - Thôi tao phải về làm việc, có cần gì vào trung tâm hành quân kiếm tao.

        Ngoài toán bốn người được trực thăng bốc, các binh si TĐ/95 bắt đầu về tới lẻ tẻ từng người, nhiều người bị thương lết về được   Sau máy ngày chạy trong rừng, các vết thương đã làm độc có dòi , bác si, y-tá phải dùng kéo dầu nhọn kẹp miếng bông gòn tẩm alcoln lôi những con dòi ra, trông phát khiếp.   Tôi phải xin trực thăng tản thương liên tục.   Bác-si Tuơng y-si truởng của liên-doàn rất tận tụy, lo lắng cho các thương binh, ông này có một người em học bên luật khoa, đi lính cùng khóa với tôi nên cũng coi tôi như một nguời em.    Có dêm chạy vào trung tâm hành quân hai ba bận.

        - Hiếu dã xin duợc tàu bay tản thương chưa?   Có nguời bị nặng, không dưa di kịp chắc chết mất!

        - Họ đang trên đuờng.   Bác si cho y-tá cáng mấy nguời bị thương ra bãi dáp trực thăng là vừa.

        Trả lời xong, tôi nói nguời lính truyền tin dem một máy truyền tin ra bãi dáp trực thăng, không quên dặn thêm dùng lựu dạn khói màu xanh đỏ đánh dấu.   Mấy hôm sau có dịp di theo trực thang tản thương, tôi mới biết bịnh viện 2 dã-chiến trên Kontum, dầy thương binh của Biệt-Động-Quân, hết chỗ chứa phải căng thêm dù ở ngoài sân.   Buớc ra khỏi bệnh viện tôi nghi thầm Nguời anh em phiá bên kia chơi như vậy là tận-tình.. . sẽ có ngày khác mình làm lại.

        Chiến truờng trở nên lắng dịu, địch cũng phải gom quân dể củng cố lực luợng, chỉ tung ra những đơn-vị dặc công, những đơn-vị nhỏ tìm cách quậy phá.  Để đỡ dòn kế tiếp, liên-doàn thả các toán viễn-thám vào vùng dịch chiếm dóng dể tìm kiếm dấu vết, tìm hiểu ý đồ cuả địch.   Đêm nào ông si-quan ban 2 cũng vào trung tâm hành quân, cho tôi biết điểm dóng quân dêm cuả toán viễn thám. Tao có con vịt tiềm (Viễn-thám) nằn thám.   Coi chừng bắn pháo binh vào nó’.  Hôm khác, ông chạy vào Vịt tiềm bị bắn, có nguời bị thương bị truy-kích đang trên duờng chạy về hướng này  Coi chừng bắn lầm tụi nó’.   Sau khi xác nhận vị trí cuả toán viễn-thám, tôi gởi ban 3 tiểu-doàn 62, yêu cầu cho một trung dội gần nhất lên dón toán viễn thám, và coi chừng bắn lầm quân bạn.   Phải làm gấp, họ có người bị thương, nếu chậm sẽ không thoát..

         -Đến xế trua 45 lại gọi.

        - Phú-Hùng dây 45.. . cho gặp Hồng-Hà.

        - Hồng-Hà nghe.  Có chuồn-chuồn lên sao không gặp 45!

        -Tôi có thấy nó, nhưng di dâu cuung đụng   Tôi dã bị rách quần (bị thương) nên ra dến con bò dực trễ.   Hồng-Hà phải giúp tôi.. .tôi duối lắm rồi chỉ còn 50 cái nón sắt (5 nguời lính) thôi.

        - Tôi biết. Hết sức lo.. . Bây giờ 45 cho tôi biết số nhà (diểm dóng) ở dâu?

        - Tôi dang ở chỗ Kinh-Kỳ phải .. ., xuóng.. . Ông truởng ban 3 dang dứng gần dó nói với tôi.

        - Mày coi chừng, thằng 45 dói mấy bữa rồi.. . nhiều khi hoảng báo cáo trật lất.   Tôi chấm lên bản đồ toạ độ vưà cho nằm giưã con đường đất đỏ và giòng sông Dak-Bla màu xanh.

         - Có phải 45 dang nằm giữa con rắn xanh và con rắn dỏ không?

        - Đúng 5!   Giờ Hồng-Hà phải xin con chuồn chuồn khác bốc tôi.. .chỉ còn cách dó thôi. Lúc dó tôi rất bình tinh xem bản dồn   Quân bạn thuộc tiểu-doàn  1/41/BB cung gần dó thôi.. .ráng một chút nữa là thoát.

        - 45 tiếp tục zulu về hướng non nước, giưã 2 con rắn xanh, rắn đỏ chừng 'hai ô' (cây số trên bản đồ  hành quân, mỗi ô vuông là một cây số) ...

        - Thôi tôi dứt!  Tụi nó pháo.. .

        Địch được bản độ biết chính xác vị trí cuả 45.  Không có quân ở gần dể thanh toán nên chúng pháo kích. 45 báo cáo dúng, vẫn còn sáng suốt lắm.. . tôi lên tinh thần chút dỉnh, nói với chính mình qua kẽ răng Ráng lên 45.. . còn chút nữa thôi.. ráng về với anh em. .. Sau khi duợc sự ưng thuận của ông truởng ban 3 lúc dó vẫn theo dõi mọi chuyeên, tôi cầm cái combinet lên gọi tiểu-doàn

        - Cho gặp bác 3.

        - Bác 3 nghe dây.  Có gì cho qua.

        - Tôi có mấy thằng b?i d?i (Biệt Động) di lạc từ mấy bưng  nay dang trên duờng về hướng gia dình bạn. Có thằng rách quần, bác 3 cho một ba chấm (trung-đội ‘ba chấm (trung-dội) lên dón

        - Nhận rõ.. . còn gì nữa không?

        - Không! làm gấp chuyện dó giùm tôi.. . cám ơn bạn.. .thôi dứt.

        Khoảng bốn giờ chiều 45 gởi lại.

        - Hồi nãy dang nói chuyeên với Hồng-Hà bị tụi nó pháo.  Tôi di xa lắm rồi sao vẫn không thấy thằng bánh bèo. Không biết tụng ‘bánh bèo’.ở đâu.  Tôi dã ráng hết sức rồi!

        - Sao lạ vậy.. . 45 cho tôi số nhà mới.

        - Tôi dang ở chỗ.. . Tôi chấm lên bản dồ, một diểm mới.

        - 45 chờ chút dể tôi chech (check) lại.

        Ra khỏi tần số làm việc với 45, tôi qua tần số của tiểu-doàn bộ binh.

        - Bác 3 coi lại thằng ba chấm của bác 3 dã di dến dâu rồi cho tôi biết gấp   Mấy thằng b?i d?i dang dợng

        - Nó dã lên tớ chỗ này.. ., nhung vẫn chua gặp mấy thằng b?i d?i của bạn.

        Chấm thêm một điểm nữa trên bản đồ...Thì ra vậy, trung dội bộ binh di chuyển trên con duờng đấ đỏ, 45 di trong rừng, dể duợc an-toàn.   Kết quả hai huớng lệch nhau nên không gặp. Một điều tôi chắc chắn là 45 dã thoát, dã vđã về đến khu vực trách nhiệm cuả tiểu đoàn bộ binh.

        - 45 dã về đến vùng bạn, bây giờ 45 cứ ra con rắn dỏ zulu về hướng non nuớc sẽ gặp.   Đi liền di, có chuyện gì tôi chờ trên máy.

        Không đầy năm phút sau có tiếng reo vui mừng trên máy.   Khi toán 45 vừa ra đến con duờng dất  dỏ, mấy nguời lính bộ binh dã di lại phiá sau.   Hai bên gọi nhau ơi-ới.  45 gọi tôi.

        - Tôi thấy mấy thằng bánh bèo rồi.. . thấy tụi nó rồi.. . Cám on Hồng-Hà.

        Tôi chợt dứng vụt dậy, hét lên vì quá vui mừng.. .mừng dến độ ra nuớc mắt, rồi vỗ tay.  Tôi cầm tấm bản dồ chạy di báo cáo cho xếp ban 3 cùng vị liên-doàn truởng, hai ông dang ngồi nói chuyện duói chiếc dù lớn.  Mấy ông si quan tham-mưu cũng chạy lại, mỗi nguời dều mừng.  Vị liên-doàn truởng ra lệnh Ban 3 dem xe Jeep lên dón 45 về, đưa thiếu-úy Tùng xuống hầm thuyết trình, trình diện.  ‘Ban  Bảo nhà bếp nấu cơm cho họ ăn, phát cho mỗi nguời mấy hộp ration C’.   Tôi trả lời với nhiệm vụ trực trung tâm hành quân, việc dầu tiên là gửi máy cho ông ban 3 của tiểu doàn Bộ-Binh, báo tin vui cùng ngỏ lời cám ơn.

        Khỏang một tuần sau, chiến dịch Hòa-Bình 22/10 mà các quân-nhân thuộc don-vị thuờng gọi là trận Kon-So-Lu chấm dứt.  Liên-doàn 22(-)/BĐQ và tiểu-doàn 95 vừa duợc bổ xung thêm quân phạm, tân binh nhận duợc lệnh hành quân mới, trong vùng Plei-Langba thuộc tỉnh Plei-ku.  Đường hành quân là thuộc, nay dây mai dó, tiểu doàn thiếu thốn dủ thứ quân trang quân dụng, nhân lực vẫn phải tiếp tục làm nhiệm vụ.  Thiếu-úy Ngô-cử-Tùng bị thương nơi chân đang nằm quân-y viện duợc gửi về dể giao cho một dại dội.  Chân đi cà-nhắc, ông vẫn vui vẻ chấp nhận.   Hôm liên-doàn bắt dầu chuyển quân, ông ghé trung tâm hành quân, ôm vai tôi.

        Đi hành quân ngoài Plei-Ku đuợc mấy tháng, liên-doàn về trở lại Kontum, lần này dầy dủ vài ba tiểu-doàn 95, 62 và 88, gần cuối năm 1974 còn có thêm đại-đội trinh sát và pháo-đội 22/BĐQ.  Tiểu-doàn 95/BĐQ gần như mới hoàn toàn, nguời cũ giờ biến dâu mất.  Thiếu-úy Tùng sau những ngày dắt binh-si lẩn trốn trong rừng, chấm duợc một số tọa dộ về những nơi địch tập trung, bộ chỉ huy, công binh làm duờng cho các phi vụ ném bom, được tuớng Niệm tư-lệnh su-doàn 22/BB khen và tuớng Toàn tư-lệnh QƯ/II hứa sẽ cho lên dặc cách.. . nhưng sẽ không bao giờ có.   Vào những ngày cuối cùng của tháng tư năm 1975, tôi lên Long-Bình trình diện, cố tìm những nguời quen nhưng chẳng gặp  ai.. .  Không biết có thoát khỏi liên tỉnh lộ 7B không!

        Dallas, ngày 31 tháng Giêng 1997

        Phong-Vũ